(еӆӆы путӑр)

Щӑӆта щи вєр пӑ­рум пийн ӆўв имеӆ пиӆа еӆӆы вәӆты питӑс. Щиты вәӆтаӆ сахат ӆўв веӆпӑсӆӑты вәнта ӊхиӆыйӆ. Кашӑӊ хӑтӆ тынӑӊ вой веӆӑӆ. Хўв муй ван вәӆтаӆ сахат имеӆ пєӆы путӑртты питӑс: «Ма муӆха вмєм тәрумн пу­райн юӆн упи тӑйсум. Ма юхи ӊхты нумсєм питӑс». Имеӆ ӆўв пєӆэӆа ястӑӆ: «Хуят ки тӑйӆӑн, нӑӊ ӊха юхи!».
Войӆаӆ вўс, войӆаӆ пиӆн юхи щи мӑнты питӑс. Хўв-ван мӑнсӑт, юхи упеӆ хуща юхӑтсӑт. Упеӆ хуӆна ӆыӆӑӊ. Упеӆ пєӆы ястӑӆ: «Ма нӑӊен ин  па вўӆєм. Ма ин щимӑщ воша ӊхсум, щи вошн ма ин нє вўсум, ха нӑӊ пиӆэнӑн вәӆты питӆўв». Упеӆ вўс, упеӆ пиӆн щи мӑнты питсӑт. Юхи юхӑтсӑт имеӆ хуща. Йи щӑта па еӆӆы вәӆты питсӑт. Ӆўв веӆпӑсӆӑты ӊхиӆыйӆ, м тынӑӊ вой веӆӑӆ. Хон ӆўвеӆа нє­пек хӑншăӆ: «Нӑӊ шєӊк мӑ­нєм мосӆӑн. Иса м тынӑӊ вой веӆӆӑн!».
Имуӆты хӑтӆа йис, упеӆ ӆўв имеӆ пєӆа путӑртӑӆ: «Ма апщєм уӆты тӑхи ӆэ­щӑтӆєм». Имеӆ упеӆ пє­ӆы ястӑӆ: «Ӆэщӑтты муӆ­ты вєрэн вәӆ ки, ӆэ­щӑтэ!». Ата йис, уӆты питсӑт. Аӆӑӊ сахат нух киӆсӑт, ӆўв имеӆн нух киӆтӑты кўрӑт­ты питса. Нух щикўш киӆ­тӑса, киӆтӑса, нух век ӑнт киӆӑӆ!
Имеӆ нәмӑсыйӆ: «Хуты ӆўв ин тӑм хӑтӆ йис? Па хўв уӆты питӑс! Муӆхатӆ век тӑм иты ӑнт уӆӆийс!». Имеӆн вуӆаӊа нух нюхтӑса, тӑӆаӊтэӆн нух ӑнт нюхӆӑс. Икеӆ сурма йис, нє хӑншӑс: «Щиты, щиты, ма икєм хӑӆӑс». Икеӆ карты хӑӆа х ӆыпия пунса, вәнта щи тәса. Карты хӑӆа х ӆыпия пунумн ватсӑ карты ӆов  пєӊк уӆты тӑхеӆа тухи пунмаӆ. Вәнта тәса, мӑӆ мўв лот вєрса, мӑӆ мўв лот ӆыпия пунса. мӑс иӆ ӆэщӑтса, имеӆ щӑта вәс па упеӆ щӑта вәс. Щӑӆта ӆыв юхӆы щи мӑнсӑт.
Имеӆ юхи юхтӑс. Вой­ӆаӆ хӑӆа х нух хирты питсэӆ. Хӑӆа х иса єтӑс. Хӑӆа х карты эӆты вєрум! Ӆыв кўш хуты вє­риӆыӆэӆ, нух ӑнт шитӆэӆ. Мєт оӆӑӊӑн акарыеӆн нух таӆӆийӆса, щӑӆта лєп­кӑӆн таӆӆийӆса, па нух ӑнт шитса. Вухсарӑӆн нух таӆты питса, еша нухшӑк хӑтӑс. Щӑӆта ӆоӆмах таӆ­ты питӑс, еша пӑӆашӑк нух таӆсӑӆӆэ. Вўӆы пурты вой па нух таӆты питӑс, иса нух сәхтӑсӆэ. Хӑӆа хеӆ нух питӑс. Кўш хуты вєриӆыӆэӆ, хӑӆа х кар­ты єӆты вєрум.

Па ин мәнты иты еша­ӆӑты питсэӆ. Акарыеӆ еша кўш пурӑс, нємӑӆт ӑнт тыйс. Лєпкӑӆ па пурты питӑс, еша ай пєӊк хәӆ вєрӑс. Вух­сарыеӆ па пурты питӑс, па еша вәнашӑк пурсӑӆӆэ. Щӑӆта па ӆоӆмахӆ пурты питӑс, па еша вәншӑк хәӆ вєрӑс. Щи пийн па вўӆы пурты вой пурты питӑс, м вәнашӑк пурсӑӆӆэ ву­сӑӆ. Мєт хи хӑщум пӑнт пӑтыйн йив пухиеӆ па сӑмащӑс. Ӆыкащман хӑтьщӑсӆэ, карты хӑӆа х пєлки тохнємӑс. Хӑӆайӆ ким питӑс.
Хӑӆайӆ ким питум пийн акарыеӆ мӑнӑс. Вәнтӑн хәлӑх тыхӑӆ вәй­тӑс. Хәлӑх ики пушӑхӆаӆ ӑратыӆӆэ. Хәлӑх ики пєӆы ӆўв ястӑӆ: «Мӑнєм ӆыӆӑӊ турн тўва! Ӆыӆӑӊ турн ӑнт ки тәӆєн, пушӑхӆӑн хўӆт шўкатӆӑӆӆам па юхи ӆєӆ­ӆам». Хәлӑх ики мӑ­нӑс ӆыӆӑӊ турн тәты. м хўв ӊхӑс, хәлӑх ики юхтӑс, ӆыӆӑӊ турн тўвмаӆ. Хәлӑх ики юхтум пийн ӆўв пушӑхӆаӆ эӆты и пушӑх пєлки тӑӊӑрмӑсӆэ. Хәлӑх ики ӆўв пєӆэӆа ястӑӆ: «Пушхєм муя шўкатсэн?». Ӆўв ястӑӆ: «Ма ӆыӆӑӊ тур­нєм артаӆӑӆум». Ӆыӆӑӊ турн нюӆємӑсӆэ, хәлӑх пушӑх па тӑӆаӊа йис.
Ӆыӆӑӊ турн вўс. Ёхӆаӆ хущи юхи мӑнӑс. Тухи юхтӑс, ӆыӆӊа ма вєрты питсэӆ. Ӆыӆӑӊ турн ӊюӆ вўс хўват мєтшӑсэӆ, иса нюӆӆаӆ эӆ­ты вўрн мӑнты питса. м хўват пура хӑщум пийн вурӑӊ пулщӑӊ ӆяксуман нух омсӑс. Ӆўвеӆ кєрӑтман вантыйӆ. «Хуйн ма ӆыӆ­ӊа вєрсаюм?, – войӆаӆ ӆўв пєӆэӆа ястӑӆӑт, – нӑӊ войӆанӑн ма вєрсайн!». Нух ӆойс, войӆаӆ хуӆыева мәсӆтӑсӆэ.

Юхи щи мӑнты питсăт. Хўв-ван мăнсăт, юхи вана­мăсăт, юхи вош хўлыя юхăтсăт. Вош хўлыйн шәш­тэӆ сахат няврємӑтн сай­ӆӑсайт. Няврємӑт ўвман хәхӑтьӆяты питсӑт, хон хущи юхи ӆуӊсӑт. «Вєӊӑн йиӆ!» – ўвӆӑт. Хон ӆявӑт­ты питӑс: «Вєӊум хўв мў­ва пунсєм, хуӆща йиӆ?». Кимит пўш па ищиты юхи ӆуӊємӑсӑт: «Вєӊӑн нӑӊ овена щи ванамӑс!». Ӆўв па ким воштӑсӆэ: «Вєӊум хўвн иӆ лаӊкӑссєм вәнта, хуӆща муй тӑхи эӆты йиӆ?». 
Хон ким  єтмӑс, вєӊӑӆн ха хойсӑӊӑн. Вєӊӑӆ мос­ӆтӑсӆэ. Иӆ омӑс­сӑӊӑн. Хон эвеӆа нє­пек хӑншӑс: «Вєӊум юхи юхтӑс. Сорашӑк ва нӑӊ!». Эвеӆ нєпекн юхӑт­са, нє­пекӆ ӆўӊтӑс, нух ам­тӑс. Ащеӆ хуща мӑнӑс. Имеӆ юх­тум пийн имеӆ пи­ӆа юхи щи мӑнты питсӑӊӑн. Юхи юхӑтсӑт. Юӆн вәӆ­таӆ сахат ӆўв войӆаӆ пєӆы путӑрт­ты питӑс: «Нын ин мӑнаты ӑӊкиӆӑн-ащиӆӑн хуща!». Войӆаӆ ӑн ӆӑӊхаӆӑт: «Мўӊ муй щирн нӑӊ такӆэна вәӆты пит­ӆўв!». Войӆаӆ щи мӑнсӑт. Войӆаӆ мӑнум пийн ӆўв хущеӆа тәп акарыеӆ хӑщӑс.
Ӆўв упеӆ пєӆы путӑртты питӑс: «Нӑӊ ин мӑнєм шә­катсэн, ин ӆыӆӊа тӑйты ӑнт питӆєм». Кӑт ӆов кир­ты партӑс, упеӆ кўрӊӑӆаӆ кӑт ӆов әхӆа йирты парт­сӑӆӆэ. Ӆовӊӑн кӑтна вош­тӑсайӊӑн, упеӆ кӑтна мє­нємӑса. Щи пийн упеӆ пєӆы путӑртты питӑс: «Мӑ­нєм нӑӊ вәӆмен нә­пӑт шә­катсэн, ма нӑӊен ин ша­литты ӑнт питӆєм. Тӑм мӑ­нєм шәкатум вєрэн ма вәӆтєм нәпӑт юрємӑты ӑнт питӆєм». Упеӆ ин и кўр пєлӑк вәнта тәса, и кўр пєлӑк эӆты хӑш х єтӑс. Йи кўр пєлкӑӆ пәхра тәса, щӑӆта хӑт тыйсӑт. Ӆўв вәӆтаӆ нәпӑт эӆты упеӆ щи хӑт эӆты вантыйӆӑӆэ. Ин щимӑщ хӑӆӑщн щи вәӆ.

В. Штейниц киника эвӑӆт вўюм моньщ 
мосты щирн ӆэщӑтӑс: Наталья Краснопеева